Je basisbehoeften
We hebben als kind 5 basisbehoeften:
- Liefde en verbinding
- Zelfexpressie
- Autonomie
- Grenzen
- Spel & spontaniteit
Onze ouders of andere verzorgers spelen een megagrote rol om onze basisbehoeften te voeden. Maar ja, niemand groeit perfect op hé! Soms krijgt een kind niet alles wat het nodig heeft, en dat hoeft op zich geen ramp te zijn! Alleen… als er herhaaldelijk stukken ontbreken, kunnen er “blauwe plekjes” ontstaan (ook wel schema’s genoemd).
Die schema’s zijn van die vastplakkerkes die later als volwassene je denken, voelen en doen beïnvloeden. Vaak heb je niet eens door dat ze er zijn, maar toch sturen ze mee hoe jij reageert in relaties of in het dagelijks leven.
Door stil te staan bij welke behoeften bij jou vroeger wat te weinig brandstof kregen, snap je beter waarom je soms op automatische piloot reageert of rare overlevingsstrategieën hebt ontwikkeld. En eerlijk? Dat beetje zelfinzicht is eigenlijk de eerste stap naar groeien, beetje bij beetje die vastplakkerkes of patronen doorbreken die je niet meer dienen.
Een heleboel van die dingen hangt samen met hoe jij als klein mensje gehecht was aan je ouders of verzorgers. Die hechting is superbelangrijk: het legt de basis voor je blauwe plekjes, je strategieën en de manier waarop je vandaag omgaat met jezelf en anderen.
Want kijk, als baby krijgt je kleine brein een lawine van prikkels over zich heen: geluidjes, gezichten, aanrakingen, emoties, … En dat piepkleine breintje doet z’n best om alles te verwerken.
Wetenschappers zeggen dat ons brein eigenlijk uit drie grote stukskes bestaat, met elk deel z’n eigen functie en kronkeltjes:
- Je reptielenbrein (het basale deel met onze reflexen, de pure overlevingsknop),
- Je zoogdierenbrein (het warme, sociale knuffel- en gevoelskantje),
- Je mensenbrein (de denker, het plannerke, het piekerbeestje soms ook).
In de volgende les gaan we samen verder gluren naar hoe dat jonge brein zich ontwikkelt en hoe die kronkeltjes en plakkertjes je patronen vandaag de dag mee vormen. Zo snap je stap voor stap beter waarom je doet wat je doet, én hoe je daar met meer zachtheid en menselijkheid mee om kunt gaan.
Nu eerst wat uitleg over elke basisbehoefte apart!
